[Báo cáo NCKHSV] Khảo sát những vấn đề chính trị và xã hội xung quanh căn cứ quân sự của Hoa Kỳ tại Okinawa

Mặc dù vấn đề căn cứ quân sự Mỹ tại Okinawa trong nhiều năm trở lại đây gặp phải không ít những phản đối gay gắt của cả người dân sinh sống trên hòn đảo và của chính quyền địa phương. Tuy nhiên, dường như Tokyo hiện nay đang có những tính toán xa hơn trong mối quan hệ với Mỹ khi tỏ thái độ phớt lờ phản ứng gay gắt của người dân trên hòn đảo này.

Nội dung chính của báo cáo:  

Chương 1: Bối cảnh căn cứ quân sự Mỹ ở Okinawa
1. Lịch sử và sự thành lập căn cứ quân sự Mỹ ở Okinawa
1.1.1 Lịch sử hình thành của Okinawa
     Okinawa trong quá khứ từng được biết đến với cái tên là Lưu Cầu. Từng là một quốc gia thương mại, giao thương phát triển. Cuối thế kỷ XIX sát nhập vào Nhật Bản. 
1.1.2. Vị trí chiến lược của Okinawa
Vị trí địa lý của Okinawa một bộ phận của nhiều những hòn đảo lớn nhỏ ở Nhật Bản, Okinawa nằm ở phía nam Nhật Bản, bao gồm 160 hòn đảo, trong đó có 50 hòn đảo là nơi sinh sống của khoảng 1,5 triệu dân.
Vị trí chiến lược: Trong quá khứ có vị trí chiến lược cho việc tiếp cận các nước khác trong khu vực Đông và Đông Nam Á đối với các quốc gia phương Tây.
Trong hiện tại với vị trí này Hoa Kỳ có thể đưa quân đội can thiệp một cách nhanh chóng tới các vị trí nhạy cảm như bán đảo Triều Tiên, eo biển Đài Loan hay thậm chí có thể uy hiếp Bắc Kinh.
1.2. Nguyên nhân và bối cảnh sự trao trả Okinawa của Hoa Kỳ
Hoa Kỳ có những lo sợ nhất định đối với vấn đề Nhật Bản có tiếp tục kí kết hiệp ước cho phép quân đội Hoa Kỳ hiện diện trên Nhật Bản nữa không, đặc biệt là sự cho phép sử dụng quần đảo Okinawa thuộc chủ quyền của Nhật Bản.
Hiệp ước an ninh Nhật Mỹ đối với việc sử dụng quần đảo Okinawa sắp hết.
Chương 2: Những ảnh hưởng xã hội của căn cứ quân sự tới Okinawa
2.1. Vấn đề trưng thu đất để phục vụ cho căn cứ quân sự 
Hoa Kỳ: Việc trưng dụng đất làm căn cứ quân sự được dựa theo hiệp ước hòa bình Mỹ Nhật. Hoa Kỳ được quyền sử dụng đất ở Okinawa để xây dựng căn cứ.
Nhật Bản: Nhật Bản trao quyền sử dụng quần đảo Okinawa cho quân đội Mỹ như là việc bảo hộ quân sự cho Nhật Bản.
Okinawa: Người dân Okinawa phản đối kế hoạch trao quyền sử dụng quần đảo Okinawa cho phía quân đội Mỹ.
2.2. Vấn đề xã hội liên quan đến lính Mỹ và việc lạm dụng những đặc quyền 
2.2.1. Vấn đề tình dục của quân đội Hoa Kỳ
Năm 1969, khi chiến tranh Việt Nam đang ở giai đoạn khốc liệt, có khoảng 7362 phụ nữ Okinawa làm gái mại dâm. Và những ước tính khác có thể lên tới 10000 người hoặc hơn. Sau năm 1972, khi Okinawa được trao trả về cho Nhật Bản, có một cuộc thảo luận về luật chống mại dâm được đưa ra. Nhưng cuối cùng thì không có gì được thực hiện do lợi ích kinh tế mang lại là quá lớn.
2.2.2. Vấn đề phạm tội của lính Mỹ
Nhật Bản phải từ bỏ mọi sự chống đối và những quyền lực chống lại Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ cũng như là sự kiếm soát đối với hai quần đảo Lưu Cầu và Daito. 
Số lượng tội phạm liên quan đến lính Mỹ là rất lớn. Tổng số vụ có liên quan tới lính Mỹ từ năm 1972 tới 2010 là 9838 vụ.
2.3. Vấn đề môi trường xung quanh căn cứ quân sự Hoa Kỳ
Hoạt động quân sự của quân đội Mỹ thải ra các chất gây ung thư như dầu, chất thải có chứa kim loại nặng. 
Ở trường tiểu học Yara cách sân bay Kadena khoảng 800m thì tiếng ồn mà không bị gián đoạn hơn 5 giây thì trong một tiếng học có trung bình khoảng 10 lần.

SV. Ngô Anh Tùng
K57 Bộ môn Nhật Bản học